czwartek, 29 grudnia 2011

Collegium Maius w Krakowie

W 1364 roku król Kazimierz Wielki powołał Akademię Krakowską. Pierwsze wykłady odbywały się na Wzgórzu Wawelskim. Po sześciu latach król umarł, nie zdążywszy wcześniej uporządkować spraw związanych z lokalizacją nowej uczelni. Po jego śmierci uczelnia podupadła. Jego następczyni Królowa Jadwiga, świadoma wagi istnienia w Polsce wyższej uczelni, przekazała cały swój osobisty majątek na odbudowę Akademii.
Król Władysław Jagiełło wykupił narożną kamienicę (róg ul. św. Anny i Jagiellońskiej) i w lipcu 1400 roku odbył się tu pierwszy wykład.
Około 1430 roku powstała Izba Wspólna (Stuba Communis). Początkowo budynki wchodzące w skład Collegium Maius były rozrzucone. Do scalenia ich doszło po pożarach w tej części dzielnicy. Najstarszą częścią Collegium Maius jest część narożna z typowym gotyckim szczytem.
Na dziedzińcu znajdują się filary zdobione kryształowo – sklepienie kryształowe jest jednym z najpiękniejszych w okresie gotyku. Na pierwszym piętrze wejście do dawnej biblioteki jest ozdobione najpiękniejszym gotyckim portalem i nazywane jest Złotą Bramą (Aurea Porta).
Nad portalem znajduje się zegar z 1460 roku (w tym roku powstała jego pierwsza wersja), który w kolejnych latach był odnawiany. O godzinie 11, 13 i 15 z zegara przy wtórze melodii Gaudeamus Igitur wyłaniają się figury osób związanych z Akademią: Królowej Jadwigi, Władysława Jagiełły, św. Jana Kantego, Hugona Kołłątaja, Stanisława ze Skalbmierza, pedela.
Na uwagę zasługuje też płyta fundacyjna ukazująca Zbigniewa Oleśnickiego; ufundował on Bursę Jerozolimską, która nie przetrwała do naszych czasów.
We wnętrzach Collegium Maius znajduje się obecnie Muzeum UJ.
Pomieszczenie, w którym znajduje się biblioteka, pochodzi z początku XVI wieku. W 1940 roku zbiory biblioteczne zostały przeniesione do innej siedziby. Jeden raz w miesiącu obraduje tu Senat obecnego UJ.
W Skarbcu znajduje się złoty globus z początku XVI wieku, jedyny w tamtych czasach na świecie, na którym zaznaczono nowy ląd Amerykę. Jest też np. berło Królowej Jadwigi, Zbigniewa Oleśnickiego, stół Jana III Sobieskiego – który był studentem Uniwersytetu. W drugiej części Skarbca znajdują się elementy sztuki sakralnej, a także m.in. renesansowe łyżki, barokowe kufle; jest też puchar Kazimierza Jagiellończyka. Do współczesnych darów należą: Oskar Andrzeja Wajdy, Nobel Wisławy Szymborskiej, medal olimpijski Korzeniowskiego.
Do zwiedzania są udostępnione dwa pokoje mieszkalne dawnych profesorów UJ.
W Auli Jagiellońskiej znajdują się portrety m.in. królów polskich, rektorów, sławnych absolwentów, np. Mikołaja Kopernika, Jana Pawła II.
Refektarz (Izba Wspólna)
Pokoje profesorskie
Skarbiec
Aula Jagiellońska
Poniżej nasza pani przewodniczka.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz